Skip to main content

Muu tili

Maasâd ovdâsijđoMuu tili Kriiteerjuávkku Ravvuuh Aluekarttatyökalu Kirjaudu ulos Registerist palvâlusân Čáládât palvâlusân Muu profiili This shortcode LP Profile only use on the page Profile Sämitige čiččâd sämimađhâšemhaahâ, Vasan matka eli…

Read More

Pyeri puátteevuotâ

Registerist palvâlusân

Maasâd ovdâsijđoMuu tili Kriiteerjuávkku Ravvuuh Aluekarttatyökalu Kirjaudu ulos Registerist palvâlusân Čáládât palvâlusân Registerist sämimađhâšem sertifisistempalvâlusân Rekisteröidy Tilin…

Read More

Kriiteerjuávkku

Maasâd ovdâsijđoMuu tili Kriiteerjuávkku Ravvuuh Aluekarttatyökalu Kirjaudu ulos Registerist palvâlusân Čáládât palvâlusân Jatka suoritettavaan kriteeristöön Read More

Pyeri puátteevuotâ

Čáládât palvâlusân

Maasâd ovdâsijđoMuu tili Kriiteerjuávkku Ravvuuh Aluekarttatyökalu Kirjaudu ulos Registerist palvâlusân Čáládât palvâlusân Čáládât jieijâd sämimađhâšem sertifisistempalvâlusân Čáládât Kevtteetubdâldâh tâi…

Read More

Ruánáánággusáid kyeskee direktiiv

Ruánáánággusáid kyeskee direktiivSiskáldâs puátá maŋeláá. Keejâ meid sämimađhâšem eettisiih ravvuuh, algâaalmugmađhâšem, arktâsâš piirâs, ellee kulttuurenâdâh, eettisâš killeelvuotâ, ekologâlâš killeelvuotâ, ekologâlâš kyeddimnahcâ,…

Read More

Toimâmkuávlu

ToimâmkuávluToimâmkuávlu uáivild eennâmtieđâlii tâi toimâlii kuávlu, kost ornijdume, irâttâs, siärvádâh tâi ovtâskâs tuáimee háárjut jieijâs tooimâ. Kuávlun pyehtih kulluđ sehe eidusiih pyevtittâs- já palvâlussajeh já toh pirrâseh, moid tooimâ…

Read More

Pyeri puátteevuotâ

Ravvuuh

Maasâd ovdâsijđoMuu tili Kriiteerjuávkku Ravvuuh Aluekarttatyökalu Kirjaudu ulos Registerist palvâlusân Čáládât palvâlusân Pargoniävuh já ravvuuhSämimađhâšem ellee kulttuurenâduv vuávám (SMEKS)Kárttá, mii lahtoo Sämimađhâšem ellee kulttuurenâduv…

Read More

Peerâirâttâs

PeerâirâttâsPeerâirâttâssáin uáivilduvvoo irâttâs, mon omâstem, meridemväldi já távjá meid piäiválâš toimâ lii iänááš oovtâ perruu tâi suuvâ haaldust. Ucemustáá ohtâ perruujeessân kalga uásálistiđ irâttâs tooimân, joođeetmân tâi haldâttâhân.…

Read More

Láávu

LáávuLáávu (kååvas, lávvu, laavu) lii ohtâ sämmilij ärbivuáválijn aassâmhaamijn: lávuluv hámásâš já sirdemnáál koskâpuddâsâšviäsu, mii lii ärbivuáválávt kevttum eromâšávt poccui kuáđutmist tuodârkuávluin. Lávuriggee hämmejeh kulmâ váldâttuv…

Read More

Kuáti

KuátiKuáti (kueʹtt, goahti, kota) lii ohtâ sämmilij ärbivuáválijn já tehálumosijn aassâmhaamijn. Kuáđi ruŋgo hämmejeh nelji kuátipeelji (väʹlddmuõrr, goahtebeallji, kotakorva), suovâmuorâ (suõvvmuõrr, suomuorra, savupuu), kyehti tuárismuorâ…

Read More

Lappalâš

LappalâšLappalâš lii historjálâš, nomâttâs, mon ulguupiälásiih kevttii sämmilijn. Tot kevttui ei. Ruotâ já maŋeláá Suomâ haldâttuvâst kuvviđ ulmuid, kiäh ellii táálái Taažâ, Ruotâ já Suomâ taveoosij sehe Kuáláduv njargâeennâm kuávluin…

Read More

Kriiteerjuávkku

KriiteerjuávkkuKriiteerjuávkku uáivild muuneeld miäruštâllum árvuštâllâmvuáđustâsâi olesvuođâ ađai juávhu vátámâšâid, prinsiipijd tâi mittárijd, moi vievâst árvuštâllojeh toimâ, pyevtittâsah tâi palvâlusah. Tot tuáimá pargoniävvun pyere tääsi,…

Read More

Vaikuttâsâi árvuštâllâm

Vaikuttâsâi árvuštâllâmVaikuttâsâi árvuštâllâm uáivild vuávájum tooimâi, haavâi tâi miärádâsâi munedistum vaikuttâsâi systemaatlii selvâttem já árvuštâllâm ovdil ko toh olášuttojeh tâi jo orroo tooimâ vuáđulii karttim. Árvuštâlmist kárttojeh…

Read More

Vaikuttâskuávlu

VaikuttâskuávluVaikuttâskuávlu uáivild eennâmtieđâlii tâi toimâlii kuávlu, moos tiätu toimâ, miärádâs, haahâ tâi almoon uulât já moos tast láá njuolgâ tâi epinjuolgâ vaikuttâsah. Tot puáhtá anneeđ sistees sehe aldakuávlu, mast vaikuttâsah uáinojeh…

Read More

Čuávvumvuáhádâh

ČuávvumvuáhádâhČuávvumvuáhádâh uáivild systemaatlii vyevi nuurrâđ, vuorkkiđ, analysistiđ já raportistiđ tiäđu tooimâ, almoon tâi uulmij ovdánmist. Ton vievâst puáhtá tarkkuđ, maht asâttum ulmeh olášuveh, aiccâđ nubástusâid, árvuštâllâđ tooimâi…

Read More

Pyereh vuáháduvah

Pyereh vuáháduvahPyereh vuáháduvah láá toimâmvyevih já -maalih, metodeh já čuávduseh, main lii čaittum, ete toh tuáimih pehtilávt já lyetittetteht sehe tuárjuh kilelis ovdánem prinsiipijd. Toh vuáđuduveh keevâtlijd vuáttámuššáid, tutkâmčááitun…

Read More

Pargovievâ škovlimvuávám

Pargovievâ škovlimvuávámPargovievâ škovlimvuávám lii irâttâs tâi organisaatio rähtim olesvuotâ, mon kalga merikoskâsávt peividiđ já mii stivree pargovievâ mättim systemaatlii paijeentoollâm já ovdedem. Vuáváámist miäruštâllojeh mittomereh,…

Read More

Juvsâttetteevuotâ­čielgiittâs

Palvâlus juvsâttetteevuotâ Nettisiijđoh tevdih iänááš uásild laavâ vaattâm A- já AA-tääsi juvsâttetteevuotâkriterijd (WCAG 2.1), iäge siijđoin lah kriittâliih vááijuvvuođah juvsâttetteevuođâst. Nettipalvâlusâst orroo kuávdášliih vááijuvvuođah láá…

Read More

Sämimađhâšem ellee kulttuurenâduv vuávám

Sämimađhâšem ellee kulttuurenâduv vuávámSiskáldâs puátá maŋeláá. Keejâ meid sämimađhâšem eettisiih ravvuuh, algâaalmugmađhâšem, arktâsâš piirâs, čuovâkuvvim, kulttuurtorvolâšvuotâ, päikkiráávhu, ellee kulttuurenâdâh, eettisâš killeelvuotâ,…

Read More

Kollimkilleelvuotâ

KollimkilleelvuotâSämmilij päikkikuávlust kollimkilleelvuotâ uáivild mađhâšemtooimâ já kuállejeijeemeerij mittom já haldâšem tienuuvt, ete siärváduv aassâmráávhu, ášástâllâmráávhu, virkosmittemráávhu já pyereestvaijeem siäiluh. Ton vievâst puáhtá…

Read More

Ovdâsvástádâslâšvuotâ

OvdâsvástádâslâšvuotâOvdâsvástádâslâš já eettisávt kilelis mađhâšem kunnijât já ana áárvust sämikulttuur vuáđusteijee jiešvuođâid, oovded sämmilij já sämmilij päikkikuávlu pyereestvaijeem sehe taha máhđulâžžân sämikulttuur siäilum já ovdánem.…

Read More

Ovdâsvástádâslii mađhâšeijee kuállejeijeeravvuuh

Ovdâsvástádâslii mađhâšeijee kuállejeijeeravvuuhOvdâsvástádâslii mađhâšeijee kuállejeijeeravvuuh láá sämisiärváduv rähtim keevâtlij ravvui nurâldâh, mii rävvee mađhâšeijeid toimâđ sämmilij päikkikuávlust torvolávt, eettisávt kilelis já kunnijâttee…

Read More

Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem sertifikaat

Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem sertifikaatOvdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem sertifikaat lii sämisiärváduv haldâšem já mieđettem virgálâš tubdâstâs sämimađhâšemtuáimei, kote tiävdá ovdâsvástádâslii já eettisávt…

Read More

Várugâsvuotâprinsiip

VárugâsvuotâprinsiipVárugâsvuotâprinsiip lii tooimâ stivrejeijee aalmugijkoskâsii já aalmuglii pirâsrievti koskâsâš prinsiip (EU-rievtist muuneeld rahttâttâm prinsiip, SEUT 191 artikkâl), mon tárguttâssân lii estiđ já kepidiđ minimin hááituid…

Read More

Rijjâ kuáttumvuoigâdvuotâ

Rijjâ kuáttumvuoigâdvuotâSämmilij päikkikuávlust rijjâ kuáttumvuoigâdvuotâ lii kuávdášlâš uási ärbivuáválii sämmilii puásuituálust. Tot vuáđuduvá luándukuátumij pirrâihásii kiävtun já iveaaigij mield mulsâšuvvee kuáttumjurâmân, mii čuávu poccui…

Read More

Torvokoskâ

TorvokoskâEllei tarkkuumist tâi kuvviimist Torvokoskâ uáivild ucemus kooskâ, mon kalga toollâđ ulmui, ellei, tiiŋgâi tâi ráhtusij kooskâ luhottesvuođâi, vahâgij sehe pyereestvaijeem hiäjusmittee tiilij estim várás (kj. meid sánádâh: päikkiráávhu).…

Read More

Tullâpuáldim

TullâpuáldimTullâpuáldim uáivild tuulâ cokkiittem já paijeentoollâm ovdâmerkkân mälistem, lieggim, čuovvim tâi eres tárguttâs várás. Historjálávt tot lii lamaš ohtâ tehálumosijn ulmuu tááiđuin, já tot lii onnum sehe eellim niävvun sehe…

Read More

Sosiaallâš toimâlope

Sosiaallâš toimâlopeSosiaallâš toimâlope (Social Licence to Operate, SLO) uáivild páihálâšsiärváduv tâi vaikuttâspirrâduvâst orroo eres juávhui adelem tuhhiittem, luáttámuš já mietâmâš tooimân, mii vaaikut sii elimân, kulttuurân, pirrâsân tâi…

Read More

Sämimađhâšem sertifikaat

Sämimađhâšem sertifikaatOvdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem sertifikaat lii sämisiärváduv haldâšem já mieđettem virgálâš tubdâstâs sämimađhâšemtuáimei, mii tiävdá ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem várás ovdedum…

Read More

Sämimađhâšemmerkkâ

SämimađhâšemmerkkâOvdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem sertifikaat lii sämisiärváduv haldâšem já mieđettem virgálâš tubdâstâs sämimađhâšemtuáimei, mii tiävdá ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem várás ovdedum kriterij…

Read More

Purrâmuštorvo

PurrâmuštorvoPurrâmuštorvo uáivild tile, mast puoh ulmuin lii ubâ paje fyysilâš, sosiaallâš já ekonomâlâš máhđulâšvuotâ skappuđ tuárvi, torvolii já vuáimáás purrâmuš, mii västid sii piemmâmtárboid já purrâmušmielâstume tiervâslii já aktiivlii eellim…

Read More

Purrâmušmađhâšem

PurrâmušmađhâšemOvdâsvástádâslâš purrâmušmađhâšem oovtâst purrâmušfeerim já purrâmuškulttuur ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem prinsiipáid: pirrâs kunnijâtmân já huámmášumán väldimân, sosiaallii, kulttuurlii, ekologâlii já…

Read More

Luonnim

LuonnimLuonnim uáivild pasâttâsâi, tiiŋgâi tâi eres materiaal, mii ij kulluu luándun, kyeđđim, kočâttem tâi levâttem pirrâsân. Tot toovât roskáávuođâ, enâduv fastom, makkumvuođâ kiäppánem tâi hááitu luándun, elleid já ulmuid. Luonnim puáhtá leđe…

Read More

Pase sajeh

Pase sajehPase saje lii tile, kuávlu tâi čuosâttâh, mii annoo eromâš merhâšitten, kunnijâtten tâi kuoskâmettumin oskolduvlij, jiegâlij, kulttuurlij tâi persovnlij suujâi keežild. Pase sajeh lohtâseh távjá immeelvuotân, pase muštâlussáid,…

Read More

Puásuipärtti

PuásuipärttiJis tábáhtuvá puásuipärtti, suáiti ain 112-numerân. Puásuipärtti uáivild päärti maađijjotoluvâst, mast fiävru tiäivá poccuin. Puásuipäärtih tábáhtuveh eromâšávt Laapist já puásuituálukuávlust, já toh tábáhtuveh jyehi ive tuhátteh.…

Read More

Pygálys

PygálysPygálys ( pikalõs, rátkkašeapmi/bigálus, poroerotus) lii puásuituálu tehálâš pargomuddo, mii tábáhtuvá jyehi ive já mast poccuuh norrojeh vijđes-uv kuáttumkuávluin rätkimááiđán já rátkojeh sierâ tárguttâssáid. Pygálysah uárnejuvvojeh…

Read More

Tavesämikielâ

TavesämikielâTavesämikielâ lii Suomâ stuárráámus sämikielâ já Tave-enâmijn enâmustáá kevttum. Tot sárnoo ärbivuáválávt Suomâst, Taažâst já Ruotâst. Puohâin sämikielâ sárnoin suullân 75-90% sáárnuh tavesämikielâ. Suomâst ton ärbivuáváliih…

Read More

Uásálistittem

UásálistittemUásálistittem lii proosees, mast ovtâskâs ulmuuh, juávhuh tâi siärváduvah váldojeh fáárun miärádâstohâmân, vuáváámân, olášutmân já árvuštâlmân. Tot lii vyehi aktivistiđ já movtijdittiđ ulmuid uásálistiđ sehe finniđ uásálâšvuođâ…

Read More

Miäcástemvyevih

MiäcástemvyevihMiäcástemvyevih uáivildeh sehe keevâtlijd vuovijd, moiguin pivdeh já koddeh pivdoelleid, já meid kulttuurlávt já eettisávt tuhhiittum toimâvuovijd, moid miäcástem vuáđuduvá. Miäcástemvuovvijd kuleh: Metodeh vyejettem, miäcástem…

Read More

Miäcástempennuuh

MiäcástempennuuhMiäcástempennuuh láá eromâšávt miäcástem várás škuávlejum pennuuh, moh kiävttojeh meccivalje-ellei kuorâmân, vyejeetmân, kavnâmân tâi viežžâmân. Sämmilij päikkikuávlust miäcástem lii ärbivuáválávt vuáđudum oovtkiärdánáid já haldâšum…

Read More

Miäcástem

MiäcástemMiäcástem lii luánduviđá meccivalje-ellee pivdem, koddeem tâi saallâs väldim laavâst asâttum vuovijguin já raijiittâsâiguin. Sämmilij päikkikuávlust miäcástem lii kuittâg meid ärbivuáválâš iäláttâs já uási kulttuuräärbist, mii lohtâs…

Read More

Larmânuáskádâs

LarmânuáskádâsLarmânuáskádâs uáivild ulmuu tovâttem, juátkojeijee tâi kiärdoo jienâ, mii hettee luándu jieijâs jienâenâduv, ellei lattim tâi ulmui pyereestvaijeem. Tom pyehtih tovâttiđ ovdâmerkkân moottorvuájáneh (ml. kiälkkárááiđuh), mašineh,…

Read More

Meccipuáluváruttâs

MeccipuáluváruttâsMeccipuáluváruttâs lii Áimutiettuu lájádâs adelem virgálâš váruttâs, mii almoot, ete enâduv kuškâm tiet tuulâ puállám- já levânemriskâ lii eromâš styeres. Meccipuáluváruttâs ääigi ávustuulâ rähtim lii kieldum, meid merkkejum…

Read More

Aldapurrâmuš

AldapurrâmušEennâm- já meccituáluministeriö miäruštâllâm mield aldapurrâmuš uáivild eromâšávt páihálâšpurrâmuš, mii oovded kuávlu ekonomia, pargolâšvuođâ já purrâmuškulttuur. Tot lii pyevtittum já ovdedum páihálijn amnâsijn já markkânistojeh já…

Read More

Kuállejeijeeravvuuh

KuállejeijeeravvuuhKuállejeijeeravvuuh láá viestâdemvyehi, mon vievâst kuállejeijeeh uápistuvvojeh toimâđ ovdâsvástádâslávt já torvolávt pääihist, kost sij kuállejeh já kunnijâttiđ já väldiđ huámmášumán páihálâšsiärváduv, pirrâs já kulttuur. Ton…

Read More

Kunnijâttem

KunnijâttemKunnijâttem lii jurdâččemvyehi já toimâ, mii oovded vuáruvaikuttâs já tuálvu ovdâskulij. Tot vuáđuduvá ulmuu, siärváduv tâi ääši kuáttá tubdum áárvustanemân tâi ibárdâsân. Tot uáinoo nube áárvu, vuoigâdvuođâi já raajij tuubdâstmin,…

Read More

Kulttuurärbi

KulttuurärbiKulttuuráárbán kuleh moonnâmääigist ärbejum materiaalliih já immateriaalliih ääših tâi vuáháduvah, moh spejâlisteh ulmui áárvuid, oskomušâid, tiäđuid já ärbivuovijd. Kulttuurärbi lii proosees, mii ana sistees jieškote-uv ääigi…

Read More

Kulttuurlâš toimâlope

Kulttuurlâš toimâlopeKulttuurlâš toimâlope (Cultural Licence to Operate, CLO) uáivild páihálâšsiärváduv tâi vaiguttempirrâsist orroo eres juávhui adelem tuhhiittem, luáttámuš já mietâmâš toimâmân, mii vaaigut sii kulttuurân, kulttuur háárjutmân tâi…

Read More

Kulttuur hárjuttemráávhu

Kulttuur hárjuttemráávhuKulttuur hárjuttemráávhu lii olmoošvuoigâdvuođáid lohtâseijee prinsiip, mii tiäddut ucceeblovoi já algâaalmugij vuoigâdvuođâ jieijâs kulttuurân. Tot uáivild siärváduv vuoigâdvuođâ paijeentoollâđ, ovdediđ já sirdeđ ovdâskulij…

Read More

Kulttuur haldâšeijeeh

Kulttuur haldâšeijeehKulttuur haldâšeijein kočoduvvojeh ulmuuh tâi siärváduvah, main lii noonâ já juátkojeijee čonnâs tiätu kulttuurân sehe toos lohtâseijee tiätun, táiđoid, árvoid, ärbivuovvijd já vuovvijd. Kulttuur haldâšeijein lii vuoigâdvuotâ…

Read More

Päikkitárbu

PäikkitárbuPäikkitárbu uáivild luánduriggoduvâi, tego kyele, meccivalje-ellei, muorjij, šadoi, muorâ tâi eres amnâsij, kevttim iänááš jieijâs táárbun kávpálii ulmettáá. Sämikulttuurist päikkitárbukevttim lohtâs nanosávt ärbivuáváláid iäláttâssáid já…

Read More

Luánduviđá meccikuávlu

Luánduviđá meccikuávluLuánduviđá meccikuávlu annoo ulmuu tooimâst luovâs kuárusvuottân, moos ulmuu kietâ ij lah kuoskâm teikâ mon ulmuu čalme ij lah uáinám. Te tobbeen ij lah kihheen tâi mihheen, maid tâi mon kulttuur tâi kulttuurvuovijd kolgâččii…

Read More

Nuorttâlâškielâ

NuorttâlâškielâNuorttâlâškielâ kulá eres sämikielâi náál syemmilâš-ugrilâš kieláid. Nuorttâlâškielâ lii tuođâi uhkevuálásâš, tastko tom sáárnuh jieijâs eenikiellân innig tuš 300 olmožid. Ruošâbeln nuorttâlâškielâ sárnooh láá tääl áárvui mield 20–30.…

Read More

Anarâškielâ

AnarâškielâAnarâšah láá áinoo sämmilâšjuávkku, mii lii ärbivuáválávt aassâm tuše Suomâ kuávlust. Anarâškielâ tile lâi uáli heeitug vala 30 ihheed tassaaš. Aktiivlii Anarâškielâ seervi já ton algâttem maaŋgâlágánij kielâiäláskittemhaavâi čuávumuššân…

Read More

Immateriaalvuoigâdvuođah

ImmateriaalvuoigâdvuođahImmateriaalvuoigâdvuođah uáivildeh kreatiivlii pargo puátusáid já eres immateriaal omâdâhân čyeccee vuoigâdvuođâid, maid lahâasâttem syeijee. Toh juáhhojeh táválávt tahheevuoigâdvuođáid, aldavuoigâdvuođáid já…

Read More

Šoŋŋâdâhnubástus

ŠoŋŋâdâhnubástusŠoŋŋâdâhnubástussáin uáivilduvvoo táválávt ulmuu tooimâ tovâttem šoŋŋâduv nubástus kuhes áigáduvâst. Ton suijân lii eromâšávt šaddovisteluoštui lasanem já tot uáinoo eereeb iärrás koskâliegâsvuotâtiilij paijaanmin, eromâš korrâ…

Read More

Iglu

IgluÄrbivuáválii merhâšume mield iglu uáivild muotâ- tâi jieŋâlaigosijn rahtum kuuboolhámásii huksiittâs, mon arktâsii kuávlu algâaalmugeh (om. inuiteh já inupekeh) láá kiävttám jieijâs tälviviäsun eromâšávt Kanadast, Alaskast já Kalaallit…

Read More

Muusik

MuusikSämimuusik lii onnáá peeivi siävuttâs uđđâ já puárrás. Sämimuusik madduuh láá jieŋâlâsâst ärbivuáválii sämimusikkist juáigusist, leu ’ ddist já livđeest, moh láá ärbivuáválii sämimuusik šlaajah Suomâ pele sämikuávlust. Eres sämimuusik…

Read More

Zooifikaatio

ZooifikaatioZooifikaatio uáivild oovdânpyehtimvyevi, mast eromâšávt algâaalmugsiärváduvâid já toi jesânijd rähtih pyevtittâssân mađhâšemuáinámuššân já sii kohtâleh tego sij liččii uási luándupirrâsân kullee kiäsutteijee uáinámuš tâi…

Read More

Siärváduv tuhhiittem

Siärváduv tuhhiittemOvdâsvástádâslâš mađhâšem uáivild tom, ete páihálâšsiärvádâh puáhtá tuhhiittiđ puoh tooimâid, moh lohtâseh maađhâšmân. Kalga mušteđ, ete mađhâšeijee lii ain kyessin mätkičuosâttuv páihálii aalmug pääihist ellee kulttuurenâduvâst,…

Read More

Siärvádâh

SiärvádâhPáihálâš sämisiärvádâh lii uáli njyebžilis já vijđes tuávádâh, mii mulsâšuvá ääigi, pääihi já tábáhtus mield. Válduášálávt tain čujotteh toid áášánkullee sämisiärváduvváid, sämisuvváid teikâ sijdáid, moid jieškote-uv sämikulttuur maađhâšmân…

Read More

Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem toimâprinsiipeh

Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem toimâprinsiipehSämitigge tuhhiittij Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem toimâprinsiipijd 24.9.2018. Eettisij ravvui váldu-ulmen lii meddâlistiđ sämmilâšvuođáin ávhástellee mađhâšem…

Read More

Ovdâsvástádâslâš sämimađhâšem

Ovdâsvástádâslâš sämimađhâšemOvdâsvástádâslâš já eettisávt kilelis mađhâšem kunnijât já áárvust sämikulttuur vuáđudeijee jiešvuovijd, oovded sämmilij já sämmilij päikkikuávlu pyereestvaijeem sehe taha máhđulâžžân sämikulttuur siäilum já ovdánem.…

Read More

Kyeddimäigi

KyeddimäigiPoccui kuáttumráávhu kalga tähidiđ pirrâ ive, mutâ eromâšávt kiđđâtäälvi sehe kyeddimääigi, mii lii puásuituálust kriittâlumos äigi. Talle kuáttumráávhu lii velttidmettum, ko kyeddee áálduh láá herkimuuh já toi hettim toovât cuovkkânem,…

Read More

Čuovâkuvvim

ČuovâkuvvimŠiev täävi miäldásávt páihálâšaalmug ij pyevti kohtâliđ uáinámuššân, rekvisiittân teikâ objektin. Eromâš huolâlâš kalga leđe čuovâkuvvim já eres vuorkkim háárán, mii čyeccee mađhâšemsyergi ulguupiáláá priivaatulmui. Sämimááccuhân…

Read More

Oskoldâh

OskoldâhOskoldâh já ton sierâlágán hárjuttem häämih láá ain persovnliih já kuleh priivaatvuođâ syeje pirrâdâhân já tienuuvt toos taarbâš ain kuvvim čuosâttâhhân orroo ulmuu miettâm. Kirholâš oskoldâhân lohtâseijee tilálâšvuođâid, tego heejâid,…

Read More

Puáttee suhâpuolvah

Puáttee suhâpuolvahSäämist tun lah kyessin pääihist, kost sämmilij argâ já juhle láá uási mávsulâš ellee kulttuurhäämist, mii hämmee eromâš kulttuurenâduv já lii sämmilij toovláš päikki. Taan ellee kulttuurenâduvâst máhđulistoo sämikulttuur…

Read More

Sijdâráávhu

SijdâráávhuSijdâráávhu lii uási kuáttumráávhust. Sijdâráávhu uáivild tom, ete puásuisiijdâ ij uážu hettiđ teikâ toos ij uážu moonnâđ ton siijdâ omâsteijee lovettáá tâi sijdâkode lovettáá. Keevâtlávt puásuisiijdâ ij uážu lovettáá aldaniđ, ovdâmerkkân…

Read More

Toovláš vyehiriehti

Toovláš vyehiriehtiSämmiláid já sii ärbivuáválâš iäláttâsâi háárjutmân eellimiähtu lii lamaš ain luándu kilelis kevttim, luándu já eennâm láá lamaš sämmilij eletteijeeh.  Sämmilâš luándu maaŋgâhámásâšvuotân lohtâseijee toovláš vyehiriehti stivree…

Read More

Ekonomâlâš killeelvuotâ

Ekonomâlâš killeelvuotâEkonomâlâš killeelvuotâ vuáju páihálij tálutuálui tuárjumân siärvádâh- já ohtâgâstääsist. Ekonomâlii killeelvuođâ vuolgâsaijeen lii, ete nuuvt stuorrâ uási mađhâšempuáđuin ko máhđulâš páácá čuosâttâhkuávlun. Taam puáhtá…

Read More

Ekonomâlâš kyeddimnahcâ

Ekonomâlâš kyeddimnahcâEkonomâlâš kyeddimnahcâ miäruštâl mađhâšemtooimâi já/tâi mađhâšeijei enâmusmere, ovdil ko páihálij ulmui elimist šadda liijkás tivrâs eelliđ tâi toimâđ jieijâs kuávlust. Keejâ meid ekologâlâš killeelvuotâ, kulttuurlâš…

Read More

Stereotypia

StereotypiaStereotypia lii fastâ, oovtpiälálâš, almolistum já oovtkiärdánistum, maŋgii negatiivlâš já merettum oskomuš tiätu olmoošjuávhu tâi tiätu olmoošjuávkun kullee ovtâskâs ulmuu nobdum jiešvuođâin ton juávhu ovdâsteijen. Stereotypiai kevttim…

Read More

Sosiaallâš killeelvuotâ

Sosiaallâš killeelvuotâSosiaallii killeelvuođâ puáhtá miäruštâllâđ sehe páihálij ulmui já mađhâšeijee uáinust. Vâi mađhâšem ličij sosiaallávt killeel páihálii sämiaalmug uáinust, kalga mađhâšemiäláttâs väldiđ huámmášumán páihálij ulmui táárbuid sehe…

Read More

Sosiaallâš kyeddimnahcâ

Sosiaallâš kyeddimnahcâSämmilij päikkikuávlust sosiaallii kyeddimnaavcâ árvuštâleh sämisiärváduv sehe sämikulttuur siäilum já ovdánem uáinust. Sosiaallii kyeddimnaavcâ toleransraajijd árvuštâldijn kalga miäruštâllâđ mađhâšeijei já mađhâšemtuáimei…

Read More

Vuáhádume

VuáhádumeSämmiliih iä lah viggâm mutteđ luándu, peic sij láá vuáhádum toos. Sämmiláid já sii ärbivuáválâš iäláttâsâi háárjutmân eellimiähtu lii lamaš ain luándu kilelis kevttim, luándu já eennâm láá lamaš sämmilij eletteijeeh.  Sämmilij eellimvyehi…

Read More

Sámi Duodji rs

Sámi Duodji rsSámi Duodji rs lii Suomâ sämmilij tuáijárij servi, mii lii vuáđudum Anarist ive 1975. Servi lii sämituáijárijd ovdâsteijee servi, mii uárnee čáitálduvâid, ravvim já vyebdimtooimâ. Sámi Duodji rs:st lii kävppi Anarist, Duodji Shop, kost…

Read More

Sämimááccuh

SämimááccuhSämikulttuur lii puohnâssân uáli riges já maaŋgâhámásâš kulttuur, mon ohtâ tehálâš identiteet čäittee lii sämimááccuh. Sämimááccuhist lii hirmâd stuorrâ merhâšume sämikulttuurist. Sämimááccuh kevttim asâttâleh čälimettum noormah, maid…

Read More

Sämityeji

SämityejiOhtâ sämmilij ärbivuáválâš iäláttâsâin lii sämityeji. Sämityeji lii tavesämikielân duodji, aanaarsämikielân tyeji já nuorttâsämikielân tuejj. Ärbivuáválávt sämityeji lii rahtum argâpeeivi tárboid tego pihtâseh já kammuuh já eres lasekáárvuh…

Read More

Sämikielâ

SämikielâKielâ lii ohtâ tehálumosijn kulttuuräärbi oosijn. Kielah čäittih identiteet já čaneh sárnoid jieijâs siärvádâhân, jieijâs moonnâmááigán, tááláá ááigán sehe puátteevuotân. Kulttuur kulloo kielâin, toid lii čonnum valjeest tiäđuid maailmist…

Read More

Sämmilâšvuođáin ávhástellee mađhâšem

Sämmilâšvuođáin ávhástellee mađhâšemKo sämisiärváduv ulguubeln puáttee mađhâšemsyergi hárjutteijeeh já eres mađhâšemtuáimeeh aneh já ávhástâleh sämikulttuurân lohtâseijee tâi čujotteijee elementijguin mađhâšempalvâlusâin tienuuvt, ete ij lah…

Read More

Sämmilâšvuotân vuáđuduvvee mađhâšem

Sämmilâšvuotân vuáđuduvvee mađhâšemSämisiärváduv ulmuuh irâtteijeeh tuáimih mađhâšemiäláttâs hárjutteijen sämmilâšvuotân vuáđuduvvee maađhâšmist. Sämikulttuur eellimvuáimálâšvuođâ sehe mađhâšempyevtittâs puigâvuođâ tähidem tiet kalgeh…

Read More

Sämmilij päikkikuávlu

Sämmilij päikkikuávluSuomâst lii laavâst miäruštâllum sämmilij päikkikuávlu moos kuleh Iänuduv, Aanaar já Ucjuv kieldah sehe Suáđigil kieldâst ton taveuási Vuáču siijdâ kuávlu ađai Laapi palgâs kuávlu.

Read More

Sämimuusik

SämimuusikSämimuusik lii onnáá peeivi siävuttâs uđđâ já puárrás. Sämimuusik madduuh láá jieŋâlâsâst ärbivuáválii sämimusikkist juáigusist, leu ’ ddist já livđeest, moh láá ärbivuáválii sämimuusik šlaajah Suomâ pele sämikuávlust. Eres sämimuusik…

Read More

Sämimađhâšem eettisiih ravvuuh

Sämimađhâšem eettisiih ravvuuhSämitigge tuhhiittij Ovdâsvástádâslii já eettisávt kilelis sämimađhâšem toimâprinsiipijd 24.9.2018. Eettisij ravvui váldu-ulmen lii meddâlistiđ sämmilâšvuođáin ávhástellee mađhâšem sehe puástutiäđu, mii kuáská sämmiláid…

Read More

Sämimađhâšem

SämimađhâšemSämimađhâšem iberduvvoo maađhâšmin, mast sämikulttuur naavcâid anemáin pyevtitteh mađhâšempalvâlusâid já fäälih taid finnodâhtoimâlij agâiguin. Sämimađhâšem kolgâččij leđe sämmilâšvuotân vuáđuduvvee mađhâšem, mast sämisiärváduv siste…

Read More

Sämitigge

SämitiggeSämitigge lii sämmilij ovdâstuslâš jiešhaldâšemorgaan Suomâst. Sämitige tehálumos pargo lii olášuttiđ vuáđulaavâst toos asâttum tooimâid ađai olášuttiđ sämmilij jieijâs kielân já kulttuurân kyeskee jiešhaldâšem sehe turviđ sämmilii…

Read More

Sämikulttuur

SämikulttuurSämikulttuurân kuleh eereeb iärásij sämikielâ, sämmilâš kulttuurärbi, kulttuurolgospyehtimeh, sämmilâštaaiđâ, sämmilij ärbivuáválâš tiätu, sämmilâš luándukoskâvuotâ, ärbivuáváliih sämi-iäláttâsah já tai tááláš hárjuttem häämih siämmást…

Read More

Sämmilâš purrâmâšválju

Sämmilâš purrâmâšváljuSämmilâš ärbipurrâmuš lii ennuv eres-uv ko poccuusteikkâ lasattâsâiguin. Sämmilâš purrâmâšválju lii šoddâm eennâm adalduvâin, moh láá ärbivuáválávt ain kevttum eennâm kyeddimnaavcâ raajij siste. Sämmilij algâaalmugkulttuur lii…

Read More

Sämmilâš luándukoskâvuotâ

Sämmilâš luándukoskâvuotâSämmilii tuávádâhmaailmist iä iärut ulmuu, luándu já kielâ nubijdis. Sämikielâ spejâlist pirâstittee ellee já iäluttes luándu vuáđulii já tärkkilis tubdâm já ulmuu já luándu aldasii já tárkká čovdâččum vuáruvaikuttâs.…

Read More

Sämmilâs luándukevttim

Sämmilâs luándukevttimSämmilij áárvui, jurdâččemvuovij já ärbivuáválii eellimvyevi mield luándu kalga siäiluttiđ já kevttiđ tienuuvt, ete tot eeleet ulmuid addelmáin áigápuáđu. Sämmiliih iä lah viggâm mutteđ luándu peic sij láá taibâm toos. Sämmilij…

Read More

Rekvisiit

RekvisiitSämmilij päikkikuávlu lii noomâs miäldásávt maaŋgâi sämmilij päikki, kuus mađhâšeijeeh puátih kolliđ. Šiev täävi miäldásávt páihálii ulmuu ij koolgâ kohtâliđ uáinámuššân, rekvisiittân tâi objektin. Eromâš huolâlâšvuođâ kalga nuávdittiđ…

Read More

Primitivisistem

PrimitivisistemMaađhâšmist primitivisistem tiädut já siämmást naanood moonnâmááigán čonnum eellimvyevi miäldásii mielâkove algâaalmugist. Nubenáál ettum primitivisistem tuárju museolágán, muttuuhánnáá já moonnâmááigán orostittum kove…

Read More

Puásuituálu

PuásuituáluÄrbivuáválâš sämi-iäláttâsâin puásuituálu tuáimá ain ohtân sämikulttuur tehálâš vuáđukeđgin já fáálá tuáriskuávlui asâttâs siäilutmân eromâš tehálijd pargomáhđulâšvuođâid sehe kulttuurlávt eellimtehálii kielâaareen já amnâsijd ei.…

Read More

Poccui paldattâllâm

Poccui paldattâllâmPoccui paldattâllâm lii laavâst kieldum. Puásui lii uásild pelivildáás ellee já sáttá älkkeht suorgâniđ já ročâliđ patârâsân. Ovdâsvástádâslâš mađhâšeijee uáppáásm poccui já ton elimân puásuiomâsteijee uápistdijn. Puásuituálulaavâ…

Read More

Puásuiääiđih

PuásuiääiđihAassâmviäsui šiljoin já alda orroo puásuiääiđih ađai käärdih, main láá poccuuh, kuleh laavâ uáivildem päikkiráávhu syeje pirrâdâhân. Tain kuávluin ij lah lope jotteeđ kuávlu omâsteijee lovettáá. Meid pygálysääiđih, puásuikámpáh sehe…

Read More

Puásui

PuásuiPuásui (Rangifer tarandus tarandus) lii pelilojes sorvâellee, mii nálášuvá tuodârkoddeest. Puásui já ton suhâlâš, meccikodde (Rangifer tarandus fennicus), spiekâsteh eres sorvâellein tast, ete sehe niŋálâs- já orespoccust láá čuárvih. Poccui…

Read More

Ärbivuáváliih iäláttâsah

Ärbivuáváliih iäláttâsahSämmilij ärbivuáválâš iäláttâssáid vuáđuduvvee eellimvyehi lii ain lamaš sorjolâš vijđes ärbikuávlui kevttimist kilelis vuovvijn. Sämmiláid já sii ärbivuáválâš iäláttâsâi háárjutmân eellimiähtu lii lamaš ain luándu kilelis…

Read More

Ärbivuáválâš tiätu

Ärbivuáválâš tiätuSämmilâš luándu maaŋgâhámásâšvuotân lohtâseijee ärbivuáválâš tiätu tiättoo sämmilâš luándukevttimist já ärbivuáválâš sämi-iäláttâsâi porgâmist ađai puásuituálust, kyelipiivdost, meccipiivdost, nurâmist já tyejeest sehe…

Read More

Ärbipurrâmuš

ÄrbipurrâmušSämmilâš ärbipurrâmuš lii ennuv eres-uv ko poccuusteikkâ lasattâsâiguin. Sämmilâš purrâmâšválju lii šoddâm eennâm adalduvâin, moh láá ärbivuáválávt ain kevttum eennâm kyeddimnaavcâ raajij siste. Sämmilij algâaalmugkulttuur lii tovláá…

Read More